تهیه و تدوین: «پژواک کار ایران»
رسانه خبری «کنفدراسیون کار ایران – خارج از کشور»

این فهرست، گزارش اولیه‌ای از ۴۰۰ نفر از مزدبگیرانی است که در جریان اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴ ایران به دست نیروهای امنیتی حکومت جمهوری اسلامی کشته شدند که به‌مناسبت چهلم این جانباختگان انتشار می‌یابد.

هر یک از این نام‌ها زندگی انسانی‌ای است که با کار روزانه، دستمزد ماهانه، دغدغه معیشت، اجاره خانه، هزینه درمان و آموزش اداره می‌شد، و با شلیک گلوله و سرکوب حکومتی ناگهان پایان یافت.

آنچه این فهرست را متمایز می‌کند، تنها تعداد اسامی نیست، بلکه ترکیب اجتماعی آنهاست. کارگران کارخانه‌ها، کارگران ساختمانی، معلمان، پرستاران، رانندگان، کارمندان، پزشکان، فروشندگان، استادان دانشگاه، کارگران فصلی، کودکان کار و دیگر مزدبگیران در میان جان‌باختگان حضور دارند.

گستردگی حضور نیروی کار در میان کشته‌شدگان نشان می‌دهد که اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ صرفاً واکنشی مقطعی یا محدود به یک گرایش سیاسی خاص نبود، بلکه ریشه در بحران عمیق معیشتی و اقتصادی داشت. بحرانی که سال‌ها با تورم افسارگسیخته، سقوط ارزش پول ملی، کاهش قدرت خرید، بیکاری، ناامنی شغلی و تبعیض ساختاری انباشته شده بود.

برای بخش بزرگی از جامعه، به‌ویژه طبقه کارگر و مزدبگیران، مسئله صرفاً گرانی یا یک سیاست اقتصادی نبود. تجربه زیسته آنان نشان می‌دهد که بحران معیشت از ساختار سیاسی جدا نیست. از همین رو اعتراض به فقر و بی‌عدالتی، به مطالبه تغییر بنیادین وضعیت موجود و پایان ساختاری که این شرایط را بازتولید می‌کند، گره خورده است.

الگوی سرکوب نیز گویای همین هراس ساختاری است:
شلیک مستقیم گلوله جنگی، تیراندازی به سر و سینه، کشتار در خیابان، فشار بر خانواده‌ها، تحمیل روایت حکومتی و ایجاد فضای رعب برای جلوگیری از دادخواهی.

وقتی نیروی کار هدف مستقیم گلوله قرار می‌گیرد، معنایش آن است که اعتراض از سطح نارضایتی پراکنده عبور کرده و به چالشی فراگیر برای ساختار حاکم بدل شده است.

انتشار این فهرست، صرفاً ثبت اسامی نیست. اقدامی است در مسیر مستندسازی، جلوگیری از فراموشی و تقویت دادخواهی. این گزارش آغاز راه است. روند شناسایی و ثبت دیگر مزدبگیران جان‌باخته ادامه دارد و اسامی تکمیلی منتشر خواهد شد.

این فهرست سندی است از سرکوب نیروی کار و همزمان دعوتی است به جامعه، رسانه‌ها و نهادهای حقوق بشری برای همراهی در مسیر عدالت‌خواهی و پاسخ‌خواهی و به صورت روزانه به روز خواهد شد. از خانواده‌ها، همکاران، دوستان و همه افرادی که به اطلاعات قابل اتکا دسترسی دارند دعوت می‌شود تا در این مورد به ما کمک کنند.

«پژواک کار ایران» متعهد است روند مستندسازی، انتشار روایت خانواده‌ها و پیگیری دادخواهی را ادامه دهد.

روی موبایل، برای دیدن اطلاعات کامل، لیست را به سمت راست بکشید.